“آژنگ نیوز”:کنفرانس برلین در چنین روزی در سال ۱۸۸۴ میلادی افتتاح شد، که در آن کشورهای اروپایی درگیر در «تقلا برای آفریقا» که یک جنگ استعماری بود، برای بحث در مورد ادعاهای خود در این قاره گرد هم آمدند. مورخان امروز این کنفرانس را پوششی برای سودجویی و جاه‌طلبی‌های امپریالیستی می‌دانند.اواخر قرن نوزدهم بود و کشورهای اروپایی کم‌کم به قاره آفریقا به چشم منبعی پایدارتر برای تأمین نیازهای بخش‌های صنعتیِ نوپای خود می‌نگریستند. اروپایی‌ها فراتر از روابط تجاری که دهه‌ها میان دو قاره برقرار بود، خواهان کنترل مستقیم بر منابع طبیعی آفریقا بودند. علاوه بر این، بر اساس اسناد به‌جامانده از آن دوران، هدف این کشورها «توسعه و متمدن‌سازی آفریقا» عنوان می‌شد.

آفریقا - پایگاه اطلاع رسانی آژنگ

بدین ترتیب، رقابت دیوانه‌وار برای تصاحب آفریقا — که بعدها به «هجوم برای آفریقا» شهرت یافت — آغاز شد. بریتانیای کبیر، پرتغال، فرانسه، آلمان و لئوپولد دوم، پادشاه بلژیک، شروع به اعزام نمایندگانی کردند تا با رهبران محلی قراردادهای تجاری و حاکمیتی منعقد کنند. آن‌ها با خرید زمین‌ها یا صرفاً با برافراشتن پرچم‌های خود، بر پهنه‌های وسیعی از این قاره — که سرشار از منابعی همچون روغن نخل و کائوچو بود — ادعای مالکیت کردند. دیری نپایید که در اروپا بر سر اینکه چه کسی مالکِ چه چیزی است، مناقشاتی درگرفت. برای نمونه، فرانسوی‌ها بر سر چندین قلمرو در غرب آفریقا با بریتانیا، و بر سر مناطقی در آفریقای مرکزی با پادشاه لئوپولد دچار اختلاف و درگیری شدند. برای جلوگیری از یک درگیری تمام‌عیار میان کشورهای رقیب اروپایی، تمام طرف‌های ذی‌نفع توافق کردند که در سال‌های ۱۸۸۴-۱۸۸۵ نشستی در برلین (آلمان) برگزار کنند تا شرایط مشترکی را تعیین کرده و فرآیند استعمار را مدیریت نمایند.

کنفرانس برلین، نشستی محوری بین قدرت‌های اروپایی با هدف حل و فصل منافع امپریالیستی رقیب در آفریقا بود. نمایندگان چهارده کشور، از جمله بازیگران اصلی مانند فرانسه، آلمان و بریتانیای کبیر، برای بحث در مورد ادعاهای استعماری و تعیین دستورالعمل‌هایی برای اشغال سرزمین‌های آفریقایی تشکیل جلسه دادند. اگرچه این کنفرانس رسماً آفریقا را تقسیم نکرد، اما تأثیر قابل توجهی بر تلاش برای آفریقا، که از قبل آغاز شده بود، گذاشت.

شاه لئوپولد دوم بلژیک به طور قابل توجهی به عنوان یکی از ذینفعان اصلی ظاهر شد و به دلیل کنترل خود بر دولت آزاد کنگو، سرزمینی وسیع و غنی از منابع، به رسمیت بین‌المللی دست یافت. این کنفرانس به مسائلی مانند آزادی تجارت و ناوبری پرداخت و با وجود ادعاهای اولیه، تأکید کمتری بر نگرانی‌های بشردوستانه داشت. توافقات حاصل شده، گسترش اروپا به این قاره را تسهیل کرد و حقوق و رفاه مردم آفریقا را نادیده گرفت.

در اوایل قرن بیستم، بیشتر آفریقا تحت کنترل اروپا بود و تنها اتیوپی، لیبریا و مراکش مستقل باقی ماندند. میراث کنفرانس برلین پیچیده است، زیرا نه تنها لحظه‌ای مهم در تاریخ استعمار را رقم زد، بلکه منجر به استثمار و رنج شدید در آفریقا، به ویژه در دوران رژیم لئوپولد در کنگو، نیز شد.

گروه گزارش

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *