“آژنگ نیوز”:تشکیل اتحاد جماهیر شوروی بدین ضورت بود که در ۷ نوامبر ۱۹۱۷، نیروهای بلشویک به رهبری ولادیمیر لنین — نظریهپرداز مارکسیست — و همقطارانش لئون تروتسکی و ژوزف استالین، قدرت را در پتروگراد، پایتخت روسیه، به دست گرفتند. آنچه در پی آن رخ داد، جنگ داخلی طولانی و خونین روسیه بود که در سال ۱۹۲۱ با پیروزی «ارتش سرخ» بلشویکها به پایان رسید. ارتش سرخ نهتنها کنترل روسیه را در دست گرفت، بلکه در سرزمینهای اقماری همچون اوکراین، بلاروس و قفقاز — که پیشتر بخشی از امپراتوری روسیه بودند — نیز به پیروزی رسید.
در دوران حکومت تزارها، اقوام غیرروس بهطور نظاممند تحت سرکوب قرار داشتند، اما لنین با تشکیل «اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی» در ۳۰ دسامبر ۱۹۲۲، وعده تغییر داد. رونالد سونی، استاد تاریخ و نویسنده کتاب «آزمایش شوروی: روسیه، اتحاد جماهیر شوروی و دولتهای جانشین»، میگوید: «لنین نظامی را طراحی کرد که نوع جدیدی از دولت را پدید میآورد؛ فدراسیونی که در آن هر ملیت از خودمختاری فرهنگی و سرزمینی برخوردار باشد. این ساختار — یعنی اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی — بسیار منحصربهفرد بود.» اتحاد جماهیر شوروی همچنین نخستین دولتی در جهان بود که بر پایه اصول مارکسیستی-سوسیالیستیِ اقتصاد اشتراکی و جامعهای بیطبقه بنا شده بود.
لنین اتحاد جماهیر شوروی را به مردمان تحتستم و استعمارزده آفریقا و آسیا بهعنوان الگوی سیاسی جایگزینی معرفی کرد که عمیقاً دموکراتیک، ضدامپریالیستی و برابریخواه بود. اما آرمانهای والایی که اتحاد جماهیر شوروی بر پایه آنها بنا شده بود، در مواجهه با شرایط وخیم اقتصادی و انزوای بینالمللی، بهسرعت رنگ باختند. حتی پیش از مرگ لنین در سال ۱۹۲۴، مسیر انقلاب سوسیالیستی از تمرکز بر حقوق کارگران به سمت صنعتیسازی سریع، اشتراکیسازی اجباری و رشد اقتصادی به هر قیمت ممکن، تغییر جهت داد.