“آژنگ نیوز”:مهمانخانۀ بزرگ قزوین، سرآغاز هتلداری نوین در ایران است.با توجه به اینکه قزوین یکی از مهمترین شهرهایی بود که بر سر راه تجاری روسیه به ایران قرار داشت، ناصرالدین شاه پس از بازگشت از سفر دوم فرنگ، فرمان ساخت این مهمانخانۀ تاریخی را صادر کرد تا مسافرین داخلی و خارجی، سفرا، بازرگانان و مأمورین سیاسی مکان مناسب و آبرومندی برای اقامت داشته باشند.
🔸این بنای زیبا و مجلل که از لحاظ سبک معماری، تأسیسات، تجهیزات و امکانات اقامتی و رفاهی در کشور بیسابقه بود، در سال ۱۲۹۷ قمری به مباشرت ابراهیم خان امینالسلطان و توسط باقر خان سعدالسلطنه مقابل سردر عالی قاپوی قزوین ساخته شد.
🔹این مهمانخانه دارای سالن غذاخوری بود و در آن غذای فرنگی نیز ارائه میشد. در سالن غذاخوری، فهرستی از غذاهای ایرانی و فرنگی به سه زبان فارسی، فرانسه و انگلیسی در اختیار مهمانان قرار میگرفت و همراه غذا، میوه و چایی نیز به آنان داده میشد.
🔸مهمانخانۀ قزوین دارای دو طبقه بود. طبقۀ اول با مبلمان مختصر، به مسافرین عمومی و طبقۀ دوم به مسافرین متشخص و برجسته اختصاص داشت.
🔹در اتاقها تختخواب، کاناپه، فرش، مبل، میز، صندلی، دوات، کاغذ، قلم، مسواک، لگنِ شستشوی دست و صورت و هوله وجود داشت. در طبقۀ بالای مهمانخانه، سالن بزرگی وجود داشت که از آن به عنوان سالن برگزاری مراسم و جلسات تشریفاتی استفاده میشد و در همین سالن بود که از وزیر مختار ایتالیا و همسرش پذیرایی به عمل آمد.
🔸ناصرالدین شاه به این عمارت زیبا دلبستگی فراوان داشت و حمایتهای او باعث اعتبار آن در کشور گردید. مهمانخانۀ قزوین، نخستین و قدیمیترین مهمانخانۀ نوین ایران بود که با الگوبرداری از تجربیات مهمانخانههای درجۀ یک اروپایی شکل گرفت که به همین دلیل، آن را «سرآغاز هتلداری نوین» در ایران دانستهاند.
🔹یوشیدا ماساهارو (نخستین سفیر ژاپن در ایران)، بنجامین (نخستین سفیر آمریکا در ایران)، دکتر فووریه، آنه کلود، ارنست اورسل، ژان دیولافوا، ناصرالدین شاه، علی خان ظهیرالدوله، محمدحسین فراهانی، زینالعابدین مراغهای، عباس میرزا ملکآرا و بصیرالملک شیبانی مشهورترین مسافرین داخلی و خارجی هستند که در این مهمانخانه اقامت کردهاند.
🔸این بنای زیبای تاریخی در سال ۱۳۰۸ خورشیدی به بهانۀ خیابانکشی با کلنگِ تخریب شد و امروز، جز عکسهای باقیمانده، خاطرۀ تصویریِ دیگری از آن در دست نیست.
🔹منابع: مهمانخانۀ قزوین (مهرزاد پرهیزگاری)، نشر روناس، ۱۳۸۶؛ باقر خان سعدالسلطنه حاکم قزوین در عصر ناصری (مهدی نورمحمدی)، انتشارات سخن، ۱۳۹۳.
گروه گزارش