“آژنگ نیوز”:دولت ایتالیا با دستاویز قرار دادن نقض منافع این کشور در استانهای عثمانینشین طرابلس و برقه (لیبی)، به ترکیه اولتیماتوم داد و روز بعد در چنین روزی در سال ۱۹۱۱ میلادی علیه آن کشوراعلام جنگ کرد.جنگ ایتالیا و عثمانی (که جنگ ایتالیا و ترکیه نیز نامیده میشود) به ابتکار ایتالیا و با هدف دستیابی به مستعمرهای در شمال آفریقا از طریق تصرف قلمروهای عثمانی در «تریپولیتانیا» و «سیرنائیکا» (لیبی امروزی) آغاز شد.
ایتالیا برای تحقق این هدف، از فضای بیثباتی و تردید بینالمللیِ پس از بحران مراکش در سال ۱۹۱۱ بهره برد. از حدود سال ۱۸۸۰، با تشویق دولت ایتالیا، شمار فزایندهای از مهاجران و بازرگانان ایتالیایی راهی استانهای عثمانی میشدند. در سال ۱۹۱۱، دولت ایتالیا با دستاویز قرار دادنِ نقض منافع خود در این دو استان، در ۲۸ سپتامبر اولتیماتومی ۲۴ ساعته برای امپراتوری عثمانی صادر کرد و روز بعد، یعنی ۲۹ سپتامبر ۱۹۱۱، رسماً اعلان جنگ نمود.
ارتشی متشکل از ۵۰ هزار نیروی ایتالیایی به لیبی اعزام شد، در حالی که نیروهای عثمانیِ مستقر در منطقه آمادگی لازم را نداشتند. پس از گلولهباران طرابلس، این شهر در اکتبر ۱۹۱۱ به تصرف نیروهای ایتالیایی درآمد؛ قبایل «سنوسی» که هوادار عثمانی بودند، بین روزهای ۲۳ تا ۲۶ اکتبر تلاش کردند تا طرابلس را بازپس گیرند. در همین حال، مصر — که اگرچه تحت اشغال بریتانیا بود اما ظاهراً کشوری مستقل محسوب میشد — اعلام بیطرفی کرد و اجازه عبور نیروهای عثمانی از خاک خود را نداد. تنها تعداد اندکی از افسران عثمانی توانستند خود را به لیبی برسانند و مقاومت بومیان را سازماندهی کنند، اما همین اقدام برای کشاندن جنگ به وضعیت بنبست تا نوامبر ۱۹۱۱ کافی بود.
ایتالیاییها به دلیل مقاومت غیرمنتظره جمعیت مسلمان، ناچار شدند عملیات خود را به مناطق ساحلی محدود کنند. سپس در سال ۱۹۱۲، ایتالیا کارزار دریایی خود را آغاز کرد که شامل گلولهباران بیروت و ازمیر، اشغال شماری از جزایر «دودکانس» و گلولهباران تنگه داردانل (که منجر به بسته شدن این تنگه شد) بود. با این حال، جنگ همچنان در بنبست باقی ماند تا اینکه ایتالیا در فاصله ماههای ژوئیه تا اکتبر ۱۹۱۲، تهاجم موفقی را در لیبی ترتیب داد؛ طی این عملیات، آنها بهطور نظاممند دامنه کنترل خود را گسترش داده و نیروهای عثمانی را در «درنه» و «سیدی بلال» قاطعانه شکست دادند. این کارزار از آن جهت حائز اهمیت بود که برای نخستین بار از یک خودروی زرهی رزمی (خودروی زرهی موسوم به «بیانچی») در میدان نبرد استفاده شد. سپس امپراتوری عثمانی درخواست صلح کرد.
بر اساس مفاد پیمان لوزان (که پیمان اوشی نیز نامیده میشود) و در تاریخ ۱۸ اکتبر ۱۹۱۲ به امضا رسید، امپراتوری عثمانی مناطق طرابلس و سیرنائیکا (لیبی) را به ایتالیا واگذار کرد. اگرچه ایتالیا متعهد به تخلیه جزایر دودکانس شده بود، اما نیروهایش به اشغال این جزایر ادامه دادند و در مذاکرات بعدی، ترکها آن جزایر را نیز واگذار کردند. نحوه عملکرد ایتالیا در این جنگ موجب ارتقای اعتبار نظامی آن نشد، اما این جنگ با آشکار ساختن ضعف عثمانی، توازن شکننده قدرت بینالمللی را در آستانه جنگ جهانی اول برهم زد و در داخل ایتالیا نیز به تقویت احساسات ملیگرایانه و امپریالیستی انجامید؛ احساساتی که سیاستهای دولت را در دهههای پس از آن هدایت میکرد.
گروه گزارش