“آژنگ نیوز”:در طول تاریخ و به صورت مداوم اگر قنات های از میان رفته احیا می شدند وضعیت انتقال آب در ایران به صورت بهتری در می آمد.
طبق یک حساب تخمینی که در سال ۱۳۳۵ خورشیدی انحام گرفت؛تعداد هشتصد قنات در اواسط دهه سی خورشیدی در مملکت وجود داشت که در زمان های قدیم دایر بوده و آب داشته ولی در جنگ ها و حملات افغان و ازبک و غیره یا بر اثر بی مبالاتی مالکین و یا فشار مامورین دیوانی در دوره قبل از مشروطیت خشک شده و از میان رفته است.
در صورتی که اگر پول و همت موجود بود میتوانستند کلیه آنها یا اقلا صدی نود را دوباره احیاکنند .
از این راه به حساب تخمینی شاید بیش از دو هزار سنگ آب بر آب موجود مملکت اضافه میشد. تنها در یک بخش – اتک – و اطراف درگز که نزدیک کلات نادر است در زمان نادر شاه شصت رشته قنات دایر بود که در اواسط دهه سی خورشیدی فقط شانزده تا از آنها دایر ؛بقیه یا پرشده بودند.
از همین مقایسه میتوانید بفهمید در تمام مملکت تعداد قنات های بایر چندتا بوده است واگر آنها دایر بودند و چند هزار خانواده را بکار وادار می ساخت و اداره آنها اقتصاد منطقه را احیا می کرد.
تهیه و تدوین:حسن محرابی
گروه تاریخ