image 44

نگاهی به بهره گیری از قلم و تولیدات فرهنگی ارزشمند

مراسم شب قلم  شنبه ۱۸ آبان ماه در محل سالن فردوسی  خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار گردید .در ابتدای نشست علی دهباشی به عنوان میزبان ، عنوان کرد که هدف از برگزاری این بزرگداشت آن است که درباره یکی از وجوه قلم و عادات نوشتن صحبت کنیم. ایده اصلی برگزاری این شب از آنجا شکل گرفته بود که خودم تجربه بهرگیری از قلم را داشتم .کلاس چهارم دبستان بودم  از پدرم می خواستم که برای من خودنویس بخرد . ایشان مقاومت کردند در هر حال پذیرفتند و سال پنجم دبستان به مغازه آقای لطیفی رفتیم  و پدرم گفتند  برای فرزندم  قلم می خواهم . اما آقای لطیفی  گفتند که این بچه است و برایش زود است . من کف مغازه ایشان نشستم و گریه کردم و ایشان لطف کردند و  یک قلم سناتور  دادند که تا کنون آنرا  نگه داشته ام. دوستان حاضر در این جلسه هر یک خاطراتی از بزرگانی که با قلم خودنویس می نویسند دارند که در ادامه خواهید شنید .

image 41

اما این نکته نیز جالب است که  بسیاری از بزرگان به مغازه آقای لطیفی رفت آمد داشته و دارند .مغازه فقط منحصر  به تجارت نیست ،بلکه محفل انس ودیدار اهل قلم  است . در خصوص  بازرگانی گلستانی نیزباید عنوان کرد که فعالیت قابل توجهی در عرصه قلم دارند. آنها تلاش کردند  به دلیل گران بودن قلم های خودنویس اقدام به تولید و عرضه خودنویس های با کیفیت و ارزان نمایند .همچنین ابتکار این موسسه، تولید قلم های مشاهیر است که از فردوسی تا افراد معاصر را شامل  شده است

image 42

 در ادامه نشست وپس از بزرگداشت آقای لطیفی پیشکسوت عرصه تولید و عرضه قلم، آقای گلستانی نکاتی در مورد فعالیت  ۳۰ ساله در زمینه تولید قلم عنوان کردند: اولین قلم خوشنویسی راست نویس را ابداع کردیم و به بازار عرضه شد . سپس با الهام گیری از منشور کوروش ، قلمی طراحی شده به نام منشور کوروش و اولین نمونه آن قبل از تولید انبوه به موزه در انگلیس هدیه شد تا در کنار مجموعه منشور کوروش قرار گیرد و اولین سری آن نیز به تعداد ۹۹۹ عدد تولید شد. همچنین قلمی درست کردیم که بتوانیم از آن استفاده عمومی کنید. این قلم به عنوان خلیج فارس ساخته شد و با تولید انبوه آن توانستیم به تبلیغ عنوان خلیج فارس بپردازیم . سپس در سال ۸۹ در هزارمین سال سرایش شاهنامه قلم فردوسی را ساخته و آن را در فرانسه که مراسم بزرگداشت فردوسی توسط یونسکو برگزار می شد، به برگزارکنندگان همایش اهدا کردیم .بعد هم این قلم  برای بازار ساخته و عرضه شد. در سال ۹۲ نیز قلم خیام را تهیه کرده و همچنین قلم مولانا نیز در سال ۹۴ تهیه شد که به نوعی برگرفته از رقص سماع بود

image 43

 در ادامه این نشست استاد انوار راجع به قلم و تعریف آن در کتاب نفایس الفنون اشاراتی کردند و به توضیح و تشریح اصطلاح قلم و نحوه درست تراشیدن قلم مطالبی عرضه داشتند.

 سخنران بعدی نشست مهدخت معین فرزند دکتر معین بود.وی در صحبت هایش گفت درباره عادات نوشتن پدرم مرحوم دکتر معین قرار است نکاتی اشاره کنم و اینکه ایشان از چه نوع قلمی استفاده می کردند .ایشان از قلمی به نام قلم فرانسه استفاده می کردند. یک قلم بلند و باریک فلزی که نوکی مثل نوک خودنویس داشت ،اما ظریف تر و بلندتر .نوک آن را به مرکب می‌زدند و برای نوشتن چند کلمه استفاده می کردند، سپس دوباره قلم را در مرکب زده و می نوشتند .برای نوشتن از جوهر سبز رنگ استفاده می کردند و خط خوشی داشتند .اصولا هم نسل های پدرم تعلیم خوشنویسی می‌دیدند. در خانواده ما مادرم و خاله نیز خط خوشی داشتند.استاد محمدعلی امیرمجاهد پدربزرگم نیز خط خوشی داشت . پدرم در ابتدا در سنین ۱۸ سالگی چند بار خوشنویسی کردند ،اما بعداً به دلیل تدریس در دانشگاه، فعالیت در زمینه لغت نامه دهخدا و تالیف فرهنگ فارسی خودشان ،امکان خطاطی نداشتند.

image 44

اولین خطاطی هایشان در کتاب گنجینه عرفان که تفسیر عرفانی اشعار حافظ است و هنوز چاپ نشده ،آمده است . بعدها پدرم به جای استفاده از قلم فرانسه از خودنویس استفاده می کردند. البته گاهی اوقات برخی از مطالب رانیز با مداد می نوشتند که من علتش را نمی دانستم. شاید به دلیل در دسترس نبودن قلم های دیگر و یا آن که شاید می خواستند آن نوشته را پاک کنند وبعداً تغییر دهند. با قلم قرمز هم عناوین مهم مطالب را یادداشت می کردند. ولی با خودکار ننوشته اند. دکتر سید جعفر شهیدی در خصوص ایشان گفته است کمتر از ۱۰ هزارروز حیات علمی و بیش از ۳۰ هزار صفحه کار چاپ شده ،چقدر از قلم کار کشیده اند. گاهی از اوقات بود که پدرم از بیست و چهار ساعت ۱۸ ساعت کار می کردند و می نوشتند.فرهنگ فارسی معین را در ۸۰۰۰ صفحه تالیف کرده اند و اگر فقط قرار بود این مجموعه  رونویسی شود نوشتن از ۸۰۰۰ صفحه چقدر وقت می گیرد .

مراسم بزرگداشت قلم میتواند به عنوان یک تجربه در زمینه بررسی مراسمهای بزرگداشت موضوعی و دانشهای تخصصی ،مورد توجه قرار گیرد.

گروه خبر

قبلی «
بعدی »

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *