“آژنگ نیوز”:امپراتور نیکلای دوم «مانیفست اکتبر» را در چنین روزی در سال ۱۹۰۵ میلادی صادر کرد که به استبداد مطلق در روسیه پایان داد و سرآغاز دوره‌ای از سلطنت مشروطه شد.«مانیفست اکتبر» سندی سرنوشت‌ساز بود که تزار نیکلای دوم در واکنش به ناآرامی‌های گسترده پس از وقایع فاجعه‌بار «یکشنبه خونین» و جنگ روسیه و ژاپن، صادر کرد.
این سند پس از ده ماه ناآرامی‌های مردمی، اعتصابات، خشونت‌ها و بحث‌های سیاسی پیرامون آینده‌ی روسیه منتشر شد. از جمله وعده‌های مطرح‌شده در مانیفست اکتبر، تشکیل «دوما» (مجلس ملی) بود؛ نهادی که اعضای آن توسط مردم روسیه انتخاب می‌شدند تا در تدوین و تصویب قوانین مشارکت کنند. این مانیفست همچنین به بهبود حقوق و آزادی‌های فردی اشاره داشت. مانیفست با استقبال اکثر گروه‌ها، به‌ویژه لیبرال‌ها و سوسیالیست‌های میانه‌رو، مواجه شد. بسیاری از نیروهای مخالف که در سال ۱۹۰۵ فعال بودند، با اطمینان از اینکه تغییرات در راه است، پراکنده شدند یا از صحنه کنار رفتند؛ امری که به رژیم تزاری فرصتی برای نفس کشیدن داد.
این مانیفست نشان‌دهنده تغییری مهم — هرچند با اکراه — از نظام خودکامه تزاری به سوی حکومتی مشروطه بود و اصلاحات کلیدی همچون آزادی‌های مدنی، تشکیل «دوما» (پارلمان) و محدود کردن اختیارات تزار را وعده می‌داد.
با وجود این وعده‌ها، مانیفست با واکنش‌های متفاوتی روبرو شد؛ در حالی که برخی گروه‌ها از این امتیازات استقبال کردند، دیگران آن‌ها را ناکافی یا غیرصادقانه دانستند که این امر به تداوم و تشدید تلاطم‌های سیاسی انجامید. در پی صدور مانیفست اکتبر، جناح‌های سیاسی گوناگونی پدیدار شدند؛ از جمله «اکتبرگرایان» که از اصلاحات حمایت می‌کردند، و گروه‌های چپ‌گرایی که مانیفست را به‌کلی رد کرده و خواهان تغییرات رادیکال‌تری بودند.
این مانیفست نتوانست ناآرامی‌ها را فرو نشاند و خشونت‌هایی به شکل کشتار و آزار (پوگروم) علیه گروه‌های اقلیت رخ داد که نشان‌دهنده شکاف‌های عمیق در جامعه روسیه بود. در نهایت، اگرچه مانیفست اکتبر تلاشی برای پاسخگویی به نارضایتی‌های مردم به شمار می‌رفت، اما هم‌زمان پیچیدگی‌ها و چالش‌های اصلاحات سیاسی در ملتی عمیقاً دچار تفرقه را نیز آشکار ساخت و زمینه را برای جنبش‌های انقلابی آینده، به‌ویژه انقلاب مشهورتر روسیه در سال ۱۹۱۷، فراهم کرد.
گروه گزارش