“آژنگ نیوز”:مجلس سوم شورای ملی، سومین دوره قانون گذاری در تاریخ مشروطه ایران بود. این دوره پس از پایان مجلس دوم( که با اشغال ایران توسط نیروهای روسیه و انگلیس و سپس جنگ جهانی اول دچار تعطیلی شد. ) با فاصله نسبتا طولانی تشکیل شد. جزئیات مهم درباره آن عبارتند از:
زمان آغاز به کار
دوره سوم مجلس شورای ملی در ۱۷ محرم ۱۳۳۳ برابر با ۱۴ آذر ۱۲۹۳ توسط احمدشاه قاجار و با حضور شصت و هشت نماینده افتتاح شد . با حذف شرایط نمایندگان ، تغییراتی از لحاظ طبقات و مشاغل میان وکلاء رخ داد . از جمله آنکه تعداد ملاکین و روحانیون افزایش یافت اما از شمار بازرگانان و صاحبان مشاغل آزاد کاسته شد . تعداد اعضای فراکسیون دموکرات در مجلس سوم به ۳۱ نفر و اعضای اعتدالیون نیز به ۲۹ نفر تقلیل یافت در این مجلس ۱۴ نفر نیز عضو فراکسیون هیئت علمیه بودند که رهبری آن با سیدحسن مدرس بود . وقتی مجلس سوم شروع به کار کرد جنگ جهانی اول به تازگی آغاز شده بود لاجرم با ورود قوای روس ، انگلیسی و عثمانی و تبدیل ایران به صحنه جنگ ، این مجلس نیز بیش از یک سال دوام نکرد .
تعداد نمایندگان: طبق قانون، ۱۳۶ نماینده می بایست حضور داشته باشند، ولی به دلیل اوضاع نابسامان کشور، بسیاری از حوزه ها نتوانستند انتخابات برگزار کنند.
سرنوشت مجلس سوم
در۱۴ آذر ۱۲۹۳خورشیدی آغاز شد.
تنها چند ماه دوام آورد، با شروع جنگ جهانی اول و اشغال تهران توسط روس ها در 1294 شمسی، عملا منحل شد. نمایندگان و گروهی از آزادی خواهان به قم و سپس کرمانشاه مهاجرت کردند و ” دولت موقت”( به رهبری نظام السطنه مافی) را تشکیل دادند.
دوران فترت: فترت یعنی فاصله زمانی بین پایان یک دوره مجلس و اغاز دوره بعدی، که کشور بدون مجلس
می ماند.
بعد از مجلس دوم (۱۲۸۸-۱۲۹۰ه.ش)، به علت اشغال تهران توسط نیروهای روس و بحران سیاسی، انتخابات مجلس سوم چند سال به تعویق افتاد. در این مدت( حدود سه سال) کشور بدون مجلس بود و این دوره را در تاریخ مشروطه ” دوران فترت” می نامند.
علت فترت:
-فشارهای سیاسی روسیه و انگلیس
-ضعف دولت مرکزی و اختلافات داخلی
-شرایط سخت اقتصادی و امنیتی
- نزدیکی به آغاز جنگ جهانی اول
مهمترین قوانین مصوب دوره سوم
- قانون تشکیلات وزارت مالیه
- قانون سربازگیری
- قانون پستی
- قانون محاکم تجارت
- قانون مالیات مستغلات
نویسنده: مریم نیلقاز (کارشناس فهرستنویسی اسناد کتابخانه مجلس)
گروه تاریخ