“آژنگ نیوز”:در سینمای «کریستال» فیلمی بنام «دختر فراری» را در سال ۱۳۲۵ خورشیدی به معرض نمایش گذاشته بودند که هنرپیشگان فرانسوی در آن شرکت داشتند. این فیلم در اصل بزبان فرانسه بوده و در فرانسه برداشته شده بود ولی در اسلامبول آنرابه زبان فارسی تبدیل نموده بودند و نسخه ای از آن که در سینما کریستال نشان میدادند ناطق وبه زبان فارسی بود.
تا زمان نمایش این فیلم ؛ فیلم مبدل بزبان فارسی در ایران نمایش داده نشده بود:مگر فیلم های اخبار که آنهم یکنفر گوینده از ابتدا تا انتهای فیلم را یکنواخت بزبان فارسی ترجمه می نمود و عمل تبدبل صدا بجای بازیگران یا گویندگان اصلی انجام نمیشد .
دانیل داریو بازیگر فیلم دختر فراری
فیلم دختر فراری نخستین فیلمی است که در ایران یاصدا تبدیل(دوبله) نشان داده شده و گویندگان آن توانسته بودند بخوبی و ظیفه خویش را انجام داده و در تطبیق صدا با حرکات بازیگران و گنجاندن اصطلاحات زبان فارسی دقت کامل بخرج داده و حقیقتا این فیلم را خوب از کار در آورده بودند.
ابراهیم مرادی مبتکر این سیستم دوبله ؛در این خصوص می نویسد:ولی ناگفته نباید گذاشت که این نوع تبدیل صدا با موازین و قوانین فیلم برداری وفق نمیدهد ، زیرا عمل تبدیل صدای فیلم دختر فراری در کارخانه اصلی آن که همین فیلم را تهیه کرده است انجام نگرفته و موسسه « میتر ا فیلم » یک نسخه از فیلم را که در اسلا مبول موجود بوده در استودیوهای فیلمبرداری تر کیه مبدل به نگانیف کرده ، یاصدای مبدل مجدداً روی پوزیی تیف چاپ کرده بودند.
ابراهیم مرادی با توجه به روش ابتکاری اش می نویسد: اینجانب دستگاهی اختراع نموده ام که خود ماشین این اعمال را انجام میدهد و هر صاحب سینمائی بدون زحمت و بدون داشتن متخصصین میتواند تمام فیلمهائی را که در سینمای خود نشان میدهد ، بـهـر زبانی که خودش بخواهد نمایش دهد و بالآتر از همه آنکه مخارج آن بقدری ناچیز است که از خرج ترجمه هایی که فعلا بوسیله نوشته های وسط فیلم انجام میشود کمتر است.
این اختراع کاری بخود فیلم ندارد مثلا اگر یک فیلم انگلیسی را در دستگاههای دیگر سینما نمایش دهند ، بـز بـان انگلیسی حرف میزند ؛ ولی همان فیلم با دستگاه اینجانب بـهـمان زبانی که ترتیب داده اند تکلم خواهد نمود.
دستگاهی را که اینجانب اختراع کرده ام و دستگاه مترجم فیلم ؛نام دارد ، دستگاه جدا گانه ایست که آنرا بآسانی میتوان در کنار تمام دستگاههای سینما نصب کرد .
این دستگاه از دو قسمت تشکیل شده:یکی دستگاه ضبط صوت و قسمت دیگر فرستنده صدا . قسمت ضبط صوت ، صدادا را روی نواری بعرض ١۶ میلیمتر ضبط می نماید و قسمت فرستنده آنراگویا میکند. قسمت ضبط صوت احتیاج ندارد که بطول تمام فیلم اصلی که متجاوز از دو الی سه هزار متر است ، صدایش ضبط نماید ، زیرا بطوریکه آشنایان فیلم و صدا میدانند ، برای ضبط یک جمله مثلا۵ کلمه ای فقط ده سانتیتر فیلم لازم است و حال آنکه برای نمایش دادن حرکات همان مقدار بازی هنرپیشه و عکس او، بیشتر از یکمتر فیلم مورد احتیاج خواهد بود . بعلاوه فواصلی که بین مکالمات هست و موزیکها و سایر اصوات را که از حساب خارج نمائیم ، خواهیم دید در هر فیلم صحبتهای بازیگران فقط صد یا صد و پنجاه متر محل را در فیلم اشغال کرده است . وروی همین اصل ، دستگاه اختراع اینجانب بیش از صد الی صد و پنجاه متر از آن نوار مصرف نخواهد کرد .
نمایی از فیلم دختر فراری
حال چگونه باید با این دستگاه کار کرد ، بسیار ساده است : به این طریق که یکعده گویندگان از روی نمایشنامه فیلم در مقابل دستگاه اینجانب تکلم می نمایند و احتیاج ندارند مواظبت کنند که دهنشان با دهن آرتیست سینما جفت شود ، بلکه بترتیب از روی نمایشنامه در مقابل دستگاه خوانده و دستگاه آنهاراضبط خواهد کرد. در موقع نمایش، دستگاه سینما بکار خود مشغول است. تمام اصوات و موزیک ها همانهایی است که در فیلم اصلی موجود است؛ ولی بمحض اینکه میخواهد جمله ای بزبان انگلیسی بگوید ، دستگاه فرستنده بطور خود کار زبان انگلیسی را قطع کرده ، خودش بکار افتاده بجای آن بزبان فارسی تکلم خواهد نمودو پس از ادای یک جمله بازیگر میماند تا موقعی که نوبه اش برسدو باز بهمان ترتیب تکلم خارجی را قطع نماید .
او در خاتمه می نویسد:سر اختراع انجانب در همین جاست.امیدوارم بتوانم برای ترویج ان در تمام جهان موفق شومو.همچنین منتظرم کارخانه ای بسازم تا محصول جدید ایران را به تمام دنیا عرضه بدارد.
گروه تاریخ