“آژنگ نیوز”:برای درک اینکه چرا آسمان را آبی و غروب خورشید را قرمز یا نارنجی میبینیم، باید کمی در مورد چگونگی تشکیل نور از طیف رنگها بدانیم. آسمان به دلیل پدیدهای به نام پراکندگی ریلی آبی به نظر میرسد. نور خورشید، اگرچه سفید به نظر میرسد، اما در واقع از رنگهای زیادی تشکیل شده است که هر کدام طول موج متفاوتی دارند. در یک سر طیف، نور قرمز قرار دارد که طولانیترین طول موج را دارد و در سر دیگر، نور آبی و بنفش قرار دارند که طول موج بسیار کوتاهتری دارند.
وقتی نور خورشید وارد جو زمین میشود، با مولکولهای کوچک گاز – عمدتاً نیتروژن و اکسیژن – برخورد میکند. این مولکولها بسیار کوچکتر از طول موج نور مرئی هستند، بنابراین طول موجهای کوتاهتر را بسیار بیشتر از طول موجهای بلندتر پراکنده میکنند. اگرچه نور بنفش حتی بیشتر از آبی پراکنده میشود، اما چشمان ما به آبی حساستر است و در نور خورشید بنفش کمتری وجود دارد.

به همین دلیل است که ما آسمان را آبی میبینیم نه بنفش. چرا آبی در افق محو میشود؟ آسمان در بالای سر پر جنب و جوشتر و در نزدیکی افق کمرنگتر به نظر میرسد. این اتفاق به این دلیل میافتد که نور از افق از جو بیشتری عبور میکند، در طول مسیر پراکنده و دوباره پراکنده میشود. این پراکندگی افزایش یافته با نور سفید بیشتری ترکیب میشود و شدت رنگ آبی را کاهش میدهد. چرا غروب خورشید قرمز یا نارنجی است؟
باز هم، این به پراکندگی ریلی و این واقعیت مربوط میشود که نور از رنگهای مختلف با طول موجهای متفاوت تشکیل شده است. نور آبی و بنفش بیشتر از سایر رنگها پراکنده میشود زیرا به صورت امواج کوتاهتر و کوچکتر حرکت میکند. در طلوع و غروب خورشید، خورشید در آسمان پایین است، بنابراین نور آن از لایه ضخیمتری از جو عبور میکند.
نور آبی با طول موج کوتاهتر، بیشتر پراکنده میشود، زیرا نور خورشید از فاصله بیشتری عبور میکند و ما طول موجهای بلندتر – قرمز و نارنجی – را میبینیم که آن رنگهای زیبای غروب و طلوع خورشید را ایجاد میکنند. به طور خلاصه، رنگهایی که در آسمان میبینیم، همه مربوط به نحوه تعامل نور خورشید با جو است. آسمان آبی و غروب قرمز هر دو نتیجه یک فرآیند پراکندگی هستند، فقط از زوایای مختلف و در زمانهای مختلف روز دیده میشوند.
گروه گزارش
